CÔNG GIÁO TIẾN HÀNH LÀ GÌ?
Khi đề cập đến danh từ Công giáo tiến hành, thì phải lưu ý đến hai ý nghĩa sau đây:
- Nghĩa rộng:
Công giáo tiến hành (CGTH) là một hội đoàn hoặc một hành động của giáo dân nhằm mục đích tông đồ với sự phê chuẩn của giáo quyền. Ví dụ: Ca kịch, phim ảnh, giáo dục, các tổ chức về báo chí hay luân lý...
- Nghĩa hẹp:
CGTH là toàn thể các hội đoàn do giáo dân đảm nhận trong phạm vi truyền giáo đã được giáo quyền nâng đỡ và giao phó sứ mạng riêng biệt.
Đức Piô XI đã định nghĩa: "CGTH là sự tham gia cộng tác của giáo dân trong việc tông đồ của hàng giáo phẩm". Chính ngài tiết lộ rằng câu định nghĩa này do Chúa Thánh Linh soi sáng [*] và dựa theo Thánh thư của vị Tông đồ Dâng ngoại gửi cho giáo đoàn thành Philipphê: "Họ cộng tác với tôi trong việc rao giảng Phúc âm" (Pl 6,3).
Trước khi tung ra định nghĩa trên, Đức Piô XI đã nhiều lần đề cập đến CGTH như trong thông điệp UBI ARCANO DEI (23/12/1922) gửi cho hàng giáo sĩ, ngài khuyên bảo: "Hãy nói với giáo dân các con rằng khi họ cộng tác với linh mục hay giám mục là họ thông phần vào chương trình tông đồ và công trình cứu rỗi cá nhân cũng như xã hội, họ là dân Chúa chọn, là một giòng dõi thượng tế và vương đế, là dân Thiên Chúa mà thánh Phêrô đã ca tụng (1Pr 2,2.9)".
Hay trong bức thư gửi cho chủ tịch Liên đoàn Phụ nữ Quốc tế, ngài cũng đã nói: "CGTH là sự cộng tác của giáo dân vào việc tông đồ của hàng giáo phẩm để bênh vực mọi nguyên tắc tôn giáo và luân lý, phổ biến công việc từ thiện bác ái xã hội dưới sự hướng dẫn của hàng giáo phẩm; nó đứng ngoài và trên các đảng phái chính trị với mục đích phục hưng đời sống Công giáo trong lãnh vực gia đình và xã hội" (30/7/1928).
QUẢNG GIẢI CÂU ĐỊNH NGHĨA CỦA ĐỨC PIÔ XI
Những yếu tố căn bản nằm trong định nghĩa ấy là:
- Việc tông đồ
- Của giáo dân
- Lệ thuộc
- Phục tùng hàng giáo phẩm
- Có tổ chức
- Và tận hiến để mở rộng Nước Trời
- Việc tông đồGiáo dân là cộng tác viên của hàng giáo phẩm, nên họ cũng mang lấy một mục đích như hàng giáo phẩm là việc tông đồ. Việc tông đồ là sứ mạng làm vinh danh Thiên Chúa và cứu rỗi mọi phàm nhân. Đây là yếu tố chính yếu và là nguyên nhân tác thành của CGTH.
- Của giáo dânGiáo dân giữ vai trò chủ động và chính yếu không thể thay thế được trong tổ chức CGTH; còn giáo sĩ triều cũng như dòng thì có những hình thức hoạt động tông đồ khác.
- Lệ thuộcTrong việc tông đồ cũng có phẩm trật: giáo ĩ thì tác đọng vai chủ yếu thật sự chính đáng, còn giáo dân giữ vai trò phụ thuộc, vì là cộng tác viên của giáo sĩ, cho nên những chiến sĩ CGTH không thể tự quyết định một chương trình nào hay thực hiện một công tác vĩ đại nào mà không có sự ưng thuận của giáo sĩ, vì mục đích họ chỉ có cách trợ giúp.
- Phục tùng hàng giáo phẩmĐã là cộng tác viên, nên lẽ tức nhiên phải lệ thuộc và phục tùng vị chỉ huy. Hơn nữa khi ở trần gian, Chúa Giêsu cũng chỉ giao phó trách nhiệm rao giảng Phúc âm cho các Tông đồ và những vị nối nghiệp các ngài. Các phần tử khác trong Giáo hội phải lệ thuộc các ngài.
- Có tổ chứcCGTH luôn luôn phải có hình thức tổ chức bên ngoài, vì là một tập thể gồm nhiều phần tử, nhiều sức lực dưới sự hướng dãn của một sức lực. Người ta thường nói: CGTH là một sức lực duy nhất do nhiều sức lực cấu thành, hay nói cách khác là một tổ chức.
- Và tận hiến để mở rộng Nước TrờiĐây là mục đích chính đang và tối thượng của CGTH mà ta sẽ thấy sau.
----------------------------------
Chú thích:
[*] Bài diễn văn trước sinh viên Đại học Công giáo Nam Mỹ, ngày 28/12/1933.
Lm. Giacôbê Nguyễn Văn Vi. 1965. Tìm hiểu Công giáo Tiến hành Quốc tế và Việt Nam. Sài Gòn - Bộ Tâm Lý Chiến. (trang 2-3).
